GL Malta
Trang chủ › Văn Hóa & Phong Cách Sống

Chuyển đến sống ở Malta: cẩm nang từng bước cho người Việt

Ban biên tập GL Malta · · Cập nhật
Chuyển đến sống ở Malta: cẩm nang từng bước cho người Việt

Chuyển đến Malta với người Việt thường đi theo một trong ba con đường: làm việc theo giấy phép lao động đơn (Single Permit), du học, hoặc làm việc từ xa với giấy phép du mục số. Dù theo diện nào, quy trình đều xoay quanh ba việc: có giấy phép cư trú hợp lệ, có chỗ ở đăng ký và có thu nhập ổn định. Bài viết đi qua từng giai đoạn, từ khi còn ở Việt Nam đến những tháng đầu trên đảo, kèm những điều người mới thường không được ai nói trước.

Giai đoạn 1: xác định diện cư trú phù hợp

DiệnDành choĐiểm cần biết
Single Permit (lao động)Người ngoài EU có hợp đồng với chủ lao động ở MaltaChủ lao động thường nộp hồ sơ qua cơ quan Identità; giấy phép gắn với công việc cụ thể
Du họcSinh viên các trường đại học, cao đẳng, trường tiếng Anh được công nhậnGiới hạn giờ làm thêm; cần chứng minh tài chính và bảo hiểm
Nomad Residence PermitNgười làm việc từ xa cho công ty, khách hàng nước ngoàiKhông được làm cho chủ lao động ở Malta
Đoàn tụ gia đìnhVợ chồng, con của người đang cư trú hợp phápĐiều kiện về thời gian cư trú và thu nhập của người bảo lãnh

Quy định thay đổi theo thời gian, đặc biệt với lao động ngoài EU trong ngành khách sạn, nhà hàng (đã có yêu cầu bổ sung về chứng nhận kỹ năng). Hãy luôn kiểm tra trên trang của Identità, Jobsplus hoặc Residency Malta, và cảnh giác với các trung gian thu phí cao hứa hẹn "bao đậu". Một công việc hợp pháp không yêu cầu bạn trả khoản tiền lớn cho người môi giới để có hợp đồng.

Giai đoạn 2: chuẩn bị ở Việt Nam

  • Hộ chiếu còn hạn dài, bản sao công chứng và dịch thuật bằng cấp, lý lịch tư pháp, giấy khai sinh, giấy đăng ký kết hôn nếu có.
  • Bảo hiểm y tế cho giai đoạn đầu.
  • Thị thực nhập cảnh dài hạn hoặc thị thực Schengen tùy diện, theo hướng dẫn của cơ quan tiếp nhận hồ sơ.
  • Bằng lái xe quốc tế nếu định lái xe; lưu ý Malta lái xe bên trái.
  • Khoản tiền dự phòng đủ cho 2–3 tháng đầu, vì tiền cọc nhà và chi phí ổn định ban đầu khá lớn.

Giai đoạn 3: những tuần đầu trên đảo

Tìm nhà

Ở tạm 2–4 tuần tại căn hộ ngắn hạn rồi đi xem nhà trực tiếp là cách an toàn nhất. Tin đăng trên mạng có thể không đúng thực tế, và đừng chuyển tiền cọc khi chưa xem nhà. Hợp đồng thuê dài hạn phải đăng ký với Cơ quan Nhà ở; điều này bảo vệ cả bạn và cũng cần cho hồ sơ cư trú. Để ước lượng tiền thuê theo khu, đọc bài chi phí sinh hoạt ở Malta năm 2026.

Thẻ cư trú và mã số

Sau khi có giấy phép, bạn sẽ được cấp thẻ cư trú (thẻ e-Residence). Bạn cũng cần mã số thuế và số bảo hiểm xã hội; chủ lao động thường hỗ trợ thủ tục này. Giữ bản sao mọi giấy tờ, vì thủ tục ngân hàng và thuê nhà đều yêu cầu.

Ngân hàng

Mở tài khoản ở ngân hàng Malta có thể mất thời gian vì quy trình kiểm tra nguồn tiền khá chặt. Chuẩn bị hợp đồng lao động, hợp đồng thuê nhà, hộ chiếu, thẻ cư trú. Trong lúc chờ, nhiều người dùng tài khoản ngân hàng số của EU để nhận lương tạm thời nếu chủ lao động chấp nhận.

Điện thoại và giao thông

Mua sim trả trước của GO, Melita hoặc Epic ngay khi đến. Đăng ký thẻ Tallinja cá nhân hóa để đi xe buýt miễn phí khi đã là cư dân; xem thêm bài xe buýt và phà ở Malta.

Y tế và trường học

Người đóng bảo hiểm xã hội được dùng hệ thống y tế công: trung tâm y tế khu vực (health centre) và bệnh viện Mater Dei, trên Gozo là bệnh viện Gozo General. Phòng khám tư và nhà thuốc có mặt ở hầu hết các thị trấn, nhiều nhà thuốc có bác sĩ khám theo giờ.

Trẻ em cư trú hợp pháp có thể học trường công miễn phí, dạy bằng tiếng Malta và tiếng Anh. Ngoài ra có trường Công giáo và trường tư, trường quốc tế. Hãy liên hệ sớm vì một số trường có danh sách chờ.

Hòa nhập: văn hóa và cộng đồng

Người Malta thân thiện, gắn bó với gia đình, nhà thờ và làng của mình. Học vài câu chào hỏi trong bài tiếng Malta cơ bản sẽ giúp bạn được đón nhận nhanh hơn, dù tiếng Anh dùng được ở mọi nơi. Tham gia festa của làng, câu lạc bộ thể thao hay hoạt động tình nguyện là cách tốt để có bạn người địa phương.

Cộng đồng người Việt ở Malta còn nhỏ nhưng đang tăng, chủ yếu kết nối qua nhóm mạng xã hội. Đây là nơi hỏi kinh nghiệm thuê nhà, việc làm và mua đồ Việt, nhưng hãy kiểm chứng thông tin pháp lý với cơ quan chính thức.

Những điều người mới hay bất ngờ

  1. Nhà ẩm vào mùa đông, nóng vào mùa hè; điều hòa và máy hút ẩm là đồ thiết yếu.
  2. Kẹt xe giờ cao điểm dù đảo nhỏ; công trình xây dựng ở khắp nơi.
  3. Nhiều cửa hàng nhỏ đóng cửa buổi chiều và Chủ nhật.
  4. Thủ tục hành chính chậm hơn kỳ vọng; luôn hẹn trước và mang đủ bản sao.
  5. Nước máy uống được nhưng vị lạ, nhiều gia đình dùng máy lọc hoặc mua nước bình.

Danh sách kiểm tra 90 ngày đầu

  • Tuần 1: sim điện thoại, chỗ ở tạm, nộp hoặc theo dõi hồ sơ cư trú.
  • Tuần 2–4: xem nhà, ký và đăng ký hợp đồng thuê.
  • Tháng 2: tài khoản ngân hàng, thẻ Tallinja, đăng ký bác sĩ.
  • Tháng 3: trường học cho con, tìm hiểu nghĩa vụ thuế, tham gia cộng đồng.

Câu hỏi thường gặp

Người Việt có cần biết tiếng Malta để sống ở Malta không?

Không bắt buộc. Tiếng Anh là ngôn ngữ chính thức và dùng trong hành chính, công việc, trường học. Biết vài câu tiếng Malta giúp giao tiếp với người lớn tuổi và tạo thiện cảm.

Có nên nhờ công ty môi giới xuất khẩu lao động đi Malta không?

Nếu dùng dịch vụ, chọn đơn vị được cấp phép hợp pháp tại Việt Nam và kiểm tra hợp đồng lao động trực tiếp với chủ lao động ở Malta. Cảnh giác với khoản phí rất cao hoặc lời hứa không thể kiểm chứng.

Sau bao lâu có thể xin thường trú ở Malta?

Điều kiện xin cư trú dài hạn phụ thuộc thời gian cư trú hợp pháp liên tục, thu nhập, chỗ ở và yêu cầu hội nhập theo quy định hiện hành. Hãy kiểm tra hướng dẫn mới nhất của Identità vì tiêu chí có thể thay đổi.

Người nước ngoài có được mua nhà ở Malta không?

Người ngoài EU có thể mua bất động sản nhưng thường cần giấy phép mua (AIP) trừ khi mua trong khu vực được chỉ định đặc biệt. Nên làm việc với luật sư và công chứng viên ở Malta trước khi đặt cọc.

Bài liên quan